|
PRISON SUNDAY THUCHAH - Marlene Lalhmingsangi Coordinator, PMI, Mizoram Kan Diocese chhunga Prison Ministry India Mizoram in Lung In tangte tana rawngbawl hna a thawhna chu Pathian zahngaihna leh kaihhruaina azarah kum hnih hmel a lo hmu ve ta reng mai. Kan Bishop zahawm tak Most Rev. Stephen Rotluanga, Bishop of Aizawl leh kan Puithiam te, Sister te leh Kohhran mipuite tawngtaina leh thilpek leh inpekna kaltlangin hna hi thawh thin a ni. Hetianga thahnemngai taka kan thawhna azarah tangte hmelhriat kan lo ni ve ta in Pathian khawngaihna azarah an harsatna engemaw zat thlarau ah leh tisaah phuhruk sak an ni ve tawh a ni. Kan School neih te’n nasa takin he rawngbawlnaah hian hma an la a, anmahni avang hian Lung In tangte’n duhsakna thilpek an dawng bawk a ni. MAXIMILIAN KOLBE - PATRON SAINT OF PRISON MINISTRY INDIA St.Maximilian Kolbe-a chu 8th January, 1894-ah Poland ramah a piang a. Puithiam ni turin Rome-ah 1918 kum a nemngheh a ni. Poland-a a awmlaia Nazi-ho ina an run hnuah man a niin Lung Inah a tang a. Indopui II-na lai khan Fr.Maximilian Kolbe-a chu man ni lehin Concentration Camp Auschwitz-ah tang dang 320 nen May 28, 1941 khan dah a ni a. A tan lai hian a chaw dawn tlem te te chu midang riltamte hnenah a ei ai a pe thin a, tangte tan Mass te hlanin sual puannate a hnenah an nei thin a. Hun harsa tak karah pawh midangte tan a nun a pe thin a, tang dangte hnenah thlamuanna thu a sawi thin a ni. “Inhuatna hi Pathian siam a ni lova, tuna hrehawmna kan tawrh hi nakina mite tana hlimna thlentu tur a ni”, a ti a ni. Concentration Camp #14-na ah a awm a. Ni khat chu tang pakhat a tlan chhuah avangin tang dangte chu nisa hnuaiah chaw leh tui pe lovin an dintir a, an Commander chuan tang tlanchhuak aiah mi pakhat in an tawrh/thih tur thu chu thinrim zetin a sawi a. Francis Gajowniczek chu koh chhuah niin ani chuan zuah hram tura dilin, a nupui leh a fate’n an tawrh dan tur te chu a hrilh a. Chutah Puithiam thianghlim leh huaisen Maximilian Kolbe chu lo pen chhuakin heti hian a rawn sawi a, “Catholic Puithiam Poland mi ka ni a, amah aiah ka in pe e. Ani chu nupui fanau enkawl tur nei a ni a, a thih ai ka thi ang e” a rawn tih meuh chuan ri pakhat mah hriat tur a awm lo, a reh hian a reh thup mai a ni. Tichuan ani chu sipaite chuan In pakhat chhungah hruaiin, chutah chuan chiu hlum a ni ta a ni. Kan nu Mari vana hruai chhoh a nih hma chiah ni Aug. 14, 1941-ah a Lalpa tan a martar a. 10th October, 1982 khan Pope John Paul II chuan mithianghlim ah a puang a ni. Kum tina a ni a inan theih loh avangin August 14 hnaih ber zel Chawlhni-ah Prison Sunday hi hman thin niin, tun tum hian 10th August hi Prison Sunday-ah hman a ni. Prison Ministry chuan mithianghlim Kolbe-a hi a Patron Saint a ni. Amah atang hian zir tur tam tak kan nei a ni. Kan Lal Isua chuan, “Mihringin a thian aia a nun a paih a liama hmangaihna nasa zawk tuman an nei lo” (Jn 15:13) a ti a. Prison Sunday a lo thlen hian mite’n mahni inzawtin, kan unau thir bang phena awmte tan hian hun ka pe ve em? Naupang anmahni sual vang ni lova, an nu emaw an pa emaw Tan In-a awmte thlamuana hnemtu ka ni em? Kan Lal Isua chuan mibo tawhte a hnena hruai kir leh turin min duh a, misualte’n kan sualna sima A hnen kan pan hi a duh a, A lo kal chhan pawh a ni. Tang thenkhatte chuan, “Ka nundan hi ka ning tawh a, nun kawng dik zawh ve tawh ka chak, mahse keimah chuan ka thei si lo. Min tanpui ula, min tawngtaisak ve rawh u” an ti lawm lawm a ni. Iukaris Thianghlim kan dawn a ngei khan “Tan Ina ka awmin ka hnenah in lo kal si a” a ti a ni. Tan Inah hian damlo, inthlakna tur thawmhnaw neilo, kantu neilo tam tak an awm a ni tih hriain, nang leh kei hian chutiang tanpuitu neilo te tawngtainaa hlanin kan theih ang zawng zawngin i tanpui ang u. Hmangaihna chu thiltihin lantir ila, tichuan mi tangte tan hlimna leh beiseina thar, nun thar thlentu kan ni dawn a ni. Prison Ministry India hian sum hnar bik a nei lova. Tawngtaina kal tlanga mite inpekna leh thahnemngaihna ah a ininghat a. Kan Diocese chhungah mi inphal tak tak Pathian malsawmna an dawn te Pathian hnena pek let duhna thinlung nei engemaw zat kan nei hi Kohhran bik ang te pawhin a lawmawm tak zet a, heng inpekna hlu tak avang hian he rawngbawlna hna hi a kal mek zel a. Tawngtaina, sum, thawmhnaw, lirthei leh mahni ngei te kalin rit phurte hnemtu leh thlamuantu kan ni thin te hi a va lawmawm em. Kan Puithiam leh Sister, Brother te nen pawha Kohhran mipuite’n rawng kan bawlhona hi chhunzawm zelin a la ti lote pawhin tun hun zel hi a pawimawh a ni tih hriain tan i la thar sauh sauh ang u. India ramah hian Jail 1397 vel a awm a, chungah te chuan kan Puithiam te leh Sister te leh Brother te’n he rawngbawl hna atan hian harsatna tam tak karah chhel takin ke an pen a ni tih hriain, nang leh keia hna pawh a ni tih pawmin Lalpa tan i penchhuak ve ang u. Kan Puithiamte’n he Ministry tan tan an la nasain kan hriat theuh angin hlawh pawh nei lova inpumpek an ni a. Chuti chung chuan an thawmhnaw te, tang thawmhnaw thlakna tur nei lo, chhungte tlawhtu pawh nei lo te tan inthlakna tur an han pe te, damlo damdawi leina tur nei lo an han leisak te hyian rilru a va han khawihin an va han hlu tak em! Heng an inpekna te hian rilru a hnehin, ringtu mipuite hian i entawn ve ang u. “Nang malsawmna ni ang che” titu khan mite tana malsawmna thlentu kan nih phawt chuan a malsawmna tam takin min vur let ngei ang. Tunah hian Pathian leh kan Jail thuineitute duhsakna avangin Central Jail bakah District Jail-ah pawh kan Kohhran rawngbawlna hi zauh tura ngen kan ni a. Amaherawhchu sum leh mi inpe (volunteer) in daih lohna avangin kan la zauh theih rih lo a ni. Unau duhtak, nang leh kei hi he rawngbawl hna thawk tur hian min sawmin min nghak reng a ni tih hriain kan tawngtaina leh kan neih te hi mi bo, mi te berte, hnuhnung berte tana hlan turin kan insawm in kan in ngen a ni. Kan Lal Isua chuan, “Mi fel takte lam tura lo kal ka ni lova, misualte zawk lam tura lo kal ka ni”, a ti a ni (Marka 2:17) Chhiartu zawng zawngte Lalpa’n malsawm che u rawh se. AUGUST 2008 CHHUNGA PATHIANNI MASS CHANVO NEITE: Inkhawm kaihruaitute:- August 1st- 15th : Pu V.L.Bela August 16th-31st: Pu C.Vanngurliana Hla hruaitute: 1. Hla Latu : Francis Lalhmangaiha 2. Keyboard : Benjamin HT.Hluna 3. Khuang : Anthony Lalchhuanawma 10th August, 2008 Thuchhiar 1-na: Pu George Lalzuia Thuchhiar 2-na: Pi Marlene Lalhmingsangi Sakramen No Hlantu: Pi Helen Rosangpuii te chhung. 17th August, 2008 Thuchhiar 1-na: Pu Stephen Zakhuma Thuchhiar 2-na: Pi Verila Thangzuali Sakramen No Hlantu: Pu Albert Lalsangliana te chhung. Receptionist: 1. Dominic Lalhmunruata (Leader) 2. James Vanlalfaka 3. Richard Zoramthanga 4. Ruth Rosangpuii 5. Agnes Ngurdingpuii Editorial THAHNEMNGAI ZAWKIN Diocese Catholic Thalai Pawl (DCTP)-in a buatsaih thalai Zaipawl leh Lengkhawm zai Intihsiak chu kan lo zo leh ta. Branch tel pawh an thahnem hle mai. Khawpui mai bakah khaw pawn lam atang te paw’n an rawn tel ve bawk a. Kan thalaite an hlimin he intihsiakna atana an lo inbuatsaihna te chu a thlawn mai a ni lo tih kan hmu theuh awm e. Intihsiakna a nih mai piah lama thalaite chu tha zawka an lo inpawh theihna’n leh inlungrual taka hun an hman tlan theihna tura hma lo latute an fakawm hle bawk. Hetiang tih nachang hi hre fo ila, kohhran kut leh ke ber an nih angin thalaite paw’n thahnemngai takin an theih tawp an chhuah zel kan duhsak tlat a ni. Kan hmalam hun zelah pawh, Diocese mai bakah Parish emaw Branch a ni emaw, group ang te paw’n kan thatlai hun hi bawhpelh mai lovin kan theih ve ang tawk tawk chu Pathian leh Kohhran tan a ni tih hre reng chungin tan i la sauh sauh ang u.
NU LEH PA MAWH - Peter L Pachuau
Thahnemngaihna avang leh member indaihlohna avangin thalai hruaitute chuan zaipawl member ni thei awm china an ngaih an ruat nual a, an ruata te’n duh mahse a tam zawk chu nu leh pate’n an remtihloh avanga zaipawla tel theilo an awm tih an hriatin hruaitute rilru a na hle a, hemi kawngah hian nu leh pate kan inennawn a ngai a ni. Hruaitute hian thalaia inhmang theilo khawpa naupang chu tumah an ruat ngai lova. Thalaia inhmang thei awm chi chauh an ruat thin a ni. Kan kohhran angah hi chuan member kan tamloh avangin loh theihlohna avangin a inhmang ngaite hi rei tak an inhman a ngai leh thin a. Hnah hlui chu hnah tharin thlak a ngai ang hian thalaite pawh kan inthlak a ngai fo thin a ni. Kohhran tichaktu chu thalaite an ni tih hrechiangtu chu nu leh pate bawk in ni. THALAI BRANCH NEWS Branch chuan an T-shirt zawrhlai chu tunkar chhung khan Parish kutah a man leh la hralh bang te nen a thehlut a ni. HRIATTIRNA: Zaipawl member zawng zawngte chu mahni zaipawl kawr/form hak theuh suk fai sain Branch O.B-te hnena a rang lama thehlut tura hriattir kan ni. GROUP NEWS St.Francis Group: Dt.5th (Thawhleh zan) August khan committee an nei a. Hetah hian group sum dinhmun enfelna an nei a. T-Shirt an lo zawrh tawh enfelna an nei nghal bawk a ni. Sumtuak na’n Bookmark siama zawrh an tum bawk a ni. Branch hnenah Budget Rs.3000/- an tlak hnuah Rs.2000/- chu Branch hnenah an thehlut tel bawk. St.Sebastian Group: Group chuan inhlawhna atana lehkha chhia / Newspaper chhia khawn khawma zawrh tih chu kalpui mek zel a ni a. Tin, he sumtuakna hi vawi leh khata zawh nghal mai chi a nih loh avangin kohhran mite chu lehkha chhia (a bikin chanchinbu chhia) lo dahkhawl turin group chuan a ngen a. Remchang hmasa leh berah member-te chuan an rawn khawn khawm leh mai dawn a ni. DCTP Zaipawl / Lengkhawm Intihsiakna Dt.2nd & 3rd August, 2008 khan Diocese huapa Zaipawl leh Lengkhawm zai Intihsiakna St.Lawrence School, Ramthar-ah neih a ni a. Ni 2nd August (Inrinni) dar 11:00am-ah Zaipawl Intihsiakna neih niin, dt. 3rd August (Pathianni)-ah Mass leh Lengkhawm zaia Intihsiakna neih a. Programme hi dar 3:00pm-ah Lawmman semnaa khar a ni. Zaipawl-a lawmman dawngtute: 1-na: St.Andrews Parish, Luangmual (107 pts) 2-na: St.Francis of Assisi Branch, Durtlang (105.17 pts) 3-na: St.Mary’s Branch, Electric Veng (105 pts) Best Conductor: Robert Zothanmawia, Luangmual Lengkhawm zaia lawmman dawngtute: 1-na: St.Andrews Parish, Luangmual (57.5 pts) 2-na: St.Joseph Branch, Bethlehem (56.75 pts) 3-na: St.Thomas Branch, Ramhlun (55.25 pts) Khuangpu tha ber: Medard Vanlalhlua, Luangmual Hla hriltu tha ber: Juliana Zoduhsangi, Cathedral Br. KOHHRAN St.Mary’s Kohhran Committee Vawi 6-na chu dt.3rd August, 2008 khan Parish Priest Inah neih a ni a. Heta an thurel tlangpuite chu hengte hi a ni: - 1. Diocese Thalai Inkhawmpui neih tura Khawzawl in tanpuina thawhlawm khawn an rawn dilna chu remtih a ni a. Hemi buaipui tur hian Thalai kutah dah nise tih a ni. 2. Armed Veng Biak In hmun tur chungchang ngaihtuah a ni a. Armed Veng lamin committee lo nei se, lehkha/tawngkaa a tul ang ang thiam takin lo bawhzui se. 3. Armed Veng Katholic Kohhran indang tur chungchangah chhungkaw hming list lo siam se. Armed Veng Thawhlawm Ip leh Father kal tlanga Biak In hmun leina loan rulh tura lo buaipuitu tur te ruat an ni. 4. August ni 15, Mari vana lak chhova a awm kut ah zing dar 7:00-ah Mass neih nise. Thuchhiar 1-na: Pi Elizabeth Lalthangliani Thuchhiar 2-na: Pi Helen Remkungi Women Guild-in hemi ni hman dan tur Programme an siam leh Thawhlawm bawm hun an tum chu remtih a ni. 5. Parish/Biak In Kut chungchang saiho a ni a. August chawlhni hnuhnung ber ah committee koh mai nise tih a ni. 6. Seminary-a kal tawhte leh kal mek te Brother, Sister leh Puithiam ni mek te list siam nise. An haw dawnah Kohhran hminga tawngtaipui nise. Inkhawm banah an inhuam dan aizrin thusawina neiin minute 5 vel pek nise. Chhungtinin hnathawhna hmun thianghlima awm mekte tan leh awm tum te tan Rosary a theih anga sawi nise tih a ni. Brother Denis Lalfela nemnghehna lawmpuina pek nise. Hei hi Women Guild kutah dah niin a hlan pawh lo ti nghal mai se. HRIATTIRNA
DCTP Social Action-in City Parish huamchhungah Football Tournament (mipa tan bik) a buatsaih turah kan Parish chuan a tel tur Screening dt.23rd August (Inrinni), 2008 ah a nei dawn a. Kan Branch atanga tel tur te chuan vawiin Pathianni Mass banah kan Branch Financial Secretary, Peter Lalmalsawma hnenah hming thehluh tur a ni. Hei bakah hian hmeichhe tan Penalty Shoot Out leh Inkawibah a buatsaih dawn bawk a. Thalai hmeichhia tel turte chuan hemi ni vek hian kan Branch Treasurer, Nl.Lucy Laldingngheti hnenah hming thehluh bawk tur a ni e. LAWMTHU SAWINA DCTP-in Zaipawl & Lengkhawm zaia Intihsiakna a buatsaihah kan Branch chuan lawmman 3-na a la ve a. Hemi atana thahnemngai leh mi inpe tak tak te chungah Branch chu a lawm hle a. Memberte mai bakah heng mite chungah hian Branch chuan lawmthu a sawi takmeuh a ni: - 1. Pu Joseph Thansanga’n Zaipawl member-te kohkhawmna’na phal taka a motor min hmantir avang leh zaipawl chaw eikhawmna atana a in phal taka min hmantir avangin Branch chu a lawm hle. 2. Tin chaw eikhawmna’na sum thawhtu Tv.Francis Lalchiandawla chungah member te an lawm hle. 3. Zaipawl thingpui hmeh tur min tumsaktu Pu Michael L.T.Mawia chungah memberte chu an lawm takmeuh a ni. 4. Hla zirna’na a in phal taka min hmantirtu Pu V.L.Bela chungah lawmthu an sawi bawk. 5. A taka tihlawhtlingtu Zaipawl member te mai bakah hneh taka min kaihruaitu kan Conductor, Pu Francis Lalhmangaiha leh Asst. Conductor, Tv. Francis Lalchiandawla te chungah lawmthu kan sawi tak meuh meuh bawk a ni. |